Rüya tabirinde izlenecek yol nedir?

İbni Kuteybe şöyle demiştir: rüya tabiri ilminde üç metodu gözetmek gerekir.

a)    Rüya tabirinin kurallarına, yönlerine, ihtilaflarına, zayıflığına ve kuvvetine bakılır. Böylelikle rüyanın tevildeki derecesi anlaşılır. Eğer rüya­nın hayra ve şerre delalet eden tarafları varsa, tabirci bu iki tarafı değerlendirir ve hangi tarafı ağır basarsa ona göre tabirini yapar.

b)                 Rüyada             görülen manaların delaletlerini kurallar çerçevesinde birleştirerek doğru bir tabir yapar. Ve rüyadan rüya olmayan, temennileri, şeytanın vesveselerini ve rüyadan olmayan şeyleri ayıklar.

c)             Rüya        hakkında derin araştırma ve kesin kanaate giderek rüyanın tabirini doğru bir şekilde yapmalıdır.

Bu konunun daha iyi anlaşılabilmesi için bir örnek verelim. Bir kadın ibni şirin (r.a )e gelerek: "Rüyamda bağlanmış ve bukağılan­mış bir adam gördüm" dedi, ibni şirin (r.a): "bu mümkün de­ğil. Zira bağ din ve imana, bukağı hıyanet ve küfre yorumlanır. Mümin kimse ise kâfir olamaz." dedi. Kadın: "Allah'a yemin olsun ki gayet açık bir şekilde bu rüyayı gördüm. Sanki o adamın boğazındaki tasmaya takılı olan bukağıya bakar gibiyim" dedi. İbni şirin (r.a): "Şimdi oldu zira tasma tahtadandır, tahta ise rüyada dinde nifaka yorumlanır. Nitekim ayeti kerimede şöyle buyrulur. (Onlar (münafıklar) sanki duvara dayanmış kütükler gibidir.) Tasma ve bukağı beraberce nifak, hıyanet ve küfre yorumlanır. Ancak rüyada bu tevili kuvvetlendiren bir alamet olmadığı için bu rüya o adamın babası olmayan bir adamın babası olduğunu veya mensup olmadığı bir topluma mensup olduğunu iddia ediyor. Ve arap ol­madığı halde arap olduğunu söylüyor" dedi.

Kendisinde hikmet olan her ilme rüya tabirinde ihtiyaç vardır. Hatta matematik ilmine, dil kurallarına, kelimelerin garip manalarına dahi ihtiyaç duyulur. Eski rüya tabirleri kurallarında bir değişiklik olmamıştır. Bilakis insanların istek ve tercihlerinde değişim olmuştur. Daha önceden dine dela­let eden şey günümüzde insanların dünyayı tercih etmelerinden dolayı dünya ile tabir edilir. Örneğin sahabeler rüyada hurma gördüklerinde dinin kemale ulaşması ile bal gördüklerinde kuranı kerim tilaveti ilim ve takva ile tabir ediyorlardı. Daha sonra ise bu rüyalar insanların düşük himmetlerin­den dolayı dünya malı ile tabir edildi.

Rüya sahibinin gözeteceği edepler

Rüya sahibi rüyasını haset eden kimseye anlatmamalıdır. Nitekim Yakup (aleyhisselam) oğlu Yusuf (aleyhisselam)a (Babası:) Yavrucuğum! Dedi, rüyanı sakın kardeşlerine anlatma; sonra sana bir tuzak kurarlar! Çünkü şeytan insana apaçık bir düşmandır.) Yusuf 5

Rüya sahibi rüyasını cahil kimseye anlatmamalıdır. Zira hadisi şerifte şöyle buyrulur. "Rüyanı sadece sevdiğine ve akıllı kimseye anlat"

Rüyasına kesinlikle yalan kanştırmamalıdır. Zira hadisi şerifte şöyle buyrulur." Rüyasında yalan söyleyen kimseye kıyamet gününde iki arpayı birbirine düğümlemesi emredilir."

Rüyasını nasıl ki herkesten gizli görmüş ise aynı şekilde gizli anlatması gerekir. Çocuğa veya kadına anlatmaması gerekir.

Rüya tabircisinin gözeteceği edepler

Rüya tabircisi kendisine rüya anlatıldığında "hayrolsun" demelidir. Rivayet olunur ki rasulullah efendimiz kendisine rüya anlatıldığında " Göreceğimiz hayra sakınacağımız şerre, bizim için hayırlara düşmanlarımız için serlere delalet olsun. Hamd alemlerin rabbine olsun. Şimdi rüyam an­lat" buyururdu.

Rüya tabircisi rüyayı en güzel şekilde tabir etmelidir. Rivayet olunur ki rasulullah efendimiz sövle buvurdu " Rüva; tabir edildiği sekil üzere gerçekleşir"

Rüya tabircisi kendisine anlatılan rüyayı saklamalı insanlar arasında yaymamalıdır. Zira bu onda bir emanettir. Ve güneş doğarken zevalde iken ve batarken rüya tabir etmemelidir.

Rüya tabircisi rüyayı, sahibine göre tabir etmelidir. Sultanın gördüğü rüya ile sıradan bir insanın gördüğü rüyanın arasını ayırmalıdır. Kadının kendisine ehil olmadığı bir rüya gördüğünde bu kocası için tabir edilir. Aynı şekilde çocuğun gördüğü rüyada anne babası için tabir edilir.

Rüya tabircisi kendisine anlatılan rüya hayırlı ise rüyayı tabir etmeden önce rüya sahibini müjdelemelidir. Eğer rüya şerli ise tabir etmekten kaçınmalı veya en güzel ihtimali üzerine tabir etmelidir. Eğer rüyanın bir kısmı hayırlı bir kısmı şerli ise ikisi arasında tercih ederek ağır basan tarafı tabir etmelidir. Eğer böyle bir tercih nedeni olmazsa rüyayı anlatan kimse­nin ismini sorup o isme göre tabir etmelidir. Zira rivayet olunur ki " Sizden biriniz rüyayı tabir etmekte sıkıntıya düşerse isimlere göre tabir etsin" denilmiştir.Sam beldesinin âlim ve anilerindendir. İsmi Abdulğani İsmail enNablusi ed-Dimeşk’i el-hanefi en-nakşibendi el-kadiri dir. Hicri bin elli sene­sinde zilhicce ayında, miladi bin altı yüz kırk senesinde Dimeşk'te doğmuş, Şaban ayının yirmi dördünde hicri bin yüz kırk üç, miladi bin yedi yüz otuz bir senesinde Dimeşk'te vefat etmiştir. Babası onu ilk olarak Kuran-ı kerim eğitimine vermiş daha sonra ilim tedrisatına yönlendirmiştir. Babası bin alt­mış iki senesinde vefat ettikten sonra yetim kalmış ancak ilimle iştigaline ara vermemiştir. Fıkıh ve usulünü şeyh Ahmed el-kaliden okumuş nahiv belagat ve sarfı Muhammed kürdiden, hadis ve ıstılahım Abdulbaki elhanbeliden okumuş, Selimiye medresesinde ve Emevi camisinde tefsir ders­leri ve daha birçok ulemadan dersler ve icazetler almıştır. Kadiri tarikatım şeyh seyyid Abdürrezzak hameviden, nakşibendi tarikatını şeyh Said belhıden almıştır. Yirmi yaşına geldiğinde ders vermeye ve kitap tasnifine başlamıştır. Bu dönemde Muhyiddin ibni arabinin eserlerini mütalaaya ağır­lık vermiş Sufiyenin büyükleri hakkında bir eser yazmıştır. Allah tarafından gelen inayetle rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) efendimizin methi hakkında bir kaside yazmıştır. Ancak bazı inkârcılar onun böyle bir kaside yazmasına ihtimal vermemişler, bu kasideye bir şerh yazmasını istemişler­dir. Bunun üzerine kısa bir süre içinde bu kaside üzerine çok faydalı bir şerh yazmıştır.